Dat meditatie goed is voor lichaam en geest is langzamerhand gemeengoed. Gesteund door wetenschappelijk onderzoek doen tijdschriften en kranten regelmatig verslag van de voordelen. Minder bekend is wat meditatie eigenlijk precies is. Onlangs nog kwam in een groepsdiscussie op LinkedIn een groot scala aan antwoorden op deze vraag.
Om uit te vinden wat meditatie precies is, kunnen we het beste naar de tradities kijken waarin dit reeds duizenden jaren wordt beoefend. Alhoewel de vorm en methode verschillen per traditie tref je over de hele wereld hetzelfde antwoord. Meditatie het verschuiven van je aandacht van de inhoud van je bewustzijn naar de ruimte waarin alles verschijnt. Misschien klinkt het wat mysterieus, maar eigenlijk is het er altijd voor iedereen. Als je zonder oordeel jezelf observeert wordt het snel duidelijk dat je in feite alleen met zekerheid kunt zeggen dat je bestaat. Dit bestaan an sich is ‘Zijn’ en is rustig, vredig, open en harmonieus. Binnen deze openheid van Zijn verschijnt jouw wereld. Alles wat je met de zintuigen waarneemt, maar ook wat je denkt en voelt, verschijnt binnen dit Zijn. Over het algemeen zijn we zo geobsedeerd door wat er verschijnt in onze buiten- en binnenwereld dat we het Zijn helemaal niet opmerken. Wie echter deze ruimere staat van Zijn ontdekt krijgt een veel breder perspectief en daarmee meer mogelijkheden. Vanuit dit wijdere perspectief zijn gedachten en gevoelens relatief kleiner en daarmee veel makkelijker te managen. In het dagelijks leven geeft dit meer helderheid, creativiteit en openheid.
Meditatie en drie kwaliteiten van aandacht
Om het proces van meditatie beter te begrijpen is het behulpzaam onderscheid te maken in drie kwaliteiten van aandacht. Aandacht is de sleutel voor hoe je de wereld ervaart. Aandacht is energie en waar jij energie in laat stromen komt tot leven.
De eerste aandacht
De eerste aandacht is ons dagelijks bewustzijn. Dit is gericht op wat we ervaren in het dagelijks leven en het materiële veld van bestaan. Dit veld neem je vooral waar via de zintuigen en het denken. Omdat denken in woorden gaat, schreeuwt deze van binnen het hardst en krijgt daarmee vaak veel aandacht. Het is dat stemmetje van binnen dat alles probeert te verklaren, uit te leggen, toe te lichten etcetera. Een stemmetje dat een continue innerlijke monoloog voert en je van tijd tot tijd tot wanhoop brengt. Als je gaat mediteren verwijs je deze eerste aandacht meer naar de achtergrond. Er zijn verschillende technieken om dit te doen, maar binnen alle technieken draait deze eerste stap om concentratie. In Zen Meditatie staar je bijvoorbeeld naar een zwarte stip op de muur, bij een andere techniek concentreer je op de ademhaling en zo zijn er meer. Het gaat om het concentreren van de eerste aandacht in één punt zodat het niet langer heen en weer geslingerd wordt.
De tweede aandacht
Als je eerste aandacht door de concentratie tot rust komt wordt de tweede aandacht geactiveerd. Deze tweede aandacht is het bewustzijn van innerlijke gevoelens, beelden, dromen en visioenen, ook wel soul genoemd. Deze soul ervaring is de verbinding tussen het dagelijkse bestaan en de diepere, meer onbewuste lagen in jezelf. De tweede aandacht interpreteert en vertaalt de wereld en geeft betekenis aan je ervaring. De tweede aandacht is zeer geschikt om de manier waarop je de dingen ervaart te veranderen. Als je bijvoorbeeld depressief bent is dit bewust nauwelijks te veranderen, terwijl dit vanuit de tweede aandacht wel mogelijk is. Door in dit veld de betekenis die je aan dingen geeft te veranderen kan je leven in grotere harmonie komen. De tweede aandacht is soul, ofwel gevoel.
Gevoel is de grote onbewuste drijfveer voor alles wat we doen. Iedereen streeft naar een goed gevoel. Of je nu streeft naar succes, een mooie auto of je juist hiertegen afzet komt volledig voort uit een gevoel. De uiterlijke bevrediging van dit gevoel is echter vaak van korte duur en er hoeft maar iets te gebeuren of het is weer verdwenen. Of je wilt een nog mooiere auto, nog meer succes etcetera. Werkelijke bevrediging van het gevoel ligt in harmonisatie. Als je gevoel in harmonie komt wordt het hele leven harmonieuzer en aangenamer.
De derde aandacht
Voorbij de tweede aandacht ligt de derde aandacht. Dit is de staat van ‘Zijn’ of zelfs ‘Niet-Zijn’. Dit is een volledig open bewustzijn waarin alles verschijnt inclusief het gevoel van ‘ik’. Dit is de eigenlijke meditatieve staat. In Meditatie probeer je jouw aandacht te onttrekken van de eerste aandacht en door de tweede aandacht heen te leiden om deze meditatieve staat, de derde aandacht te bereiken. Obstakels Veel mensen die zich op het pad van meditatie wagen blijven werken in de tweede aandacht. De tweede aandacht is een fascinerende wereld. Een wereld van visioenen, schitterende inzichten en levendige beelden. Alhoewel deze tweede aandacht waardevol is voor het harmoniseren van gevoel, is meditatie er op gericht de derde aandacht te ontsluiten.
Meditatie: vrede is de basis van je bestaan
De derde aandacht is het diepste niveau van wie je bent en is heel vredig en open. Het is heel dichtbij en altijd en overal beschikbaar voor iedereen. Het enige is dat we niet gewend zijn er aandacht aan te besteden. Eenmaal in de derde aandacht ontdek je dat innerlijke vrede de basis is van je bestaan.
Artikelen en Nieuws
